De Toverberg

  • Written by: Johan Atsma
  • Written on: 7 juli 2016
Book cover
  • Thomas Mann
  • Roman
  • Zwitserland

Kamperen en je boek netjes houden, gaat eigenlijk niet samen. Mijn Toverberg ziet er dan ook wat morsig uit inmiddels. Dat is goed, een boek moet gelezen worden en dat mag je er van af zien.
De Toverberg verhaalt de wetenswaardigheden van Hans Castorp die aan het begin van de 20e eeuw naar Davos afreist om een vriend te bezoeken die aldaar in een Sanatorium resideert. Castorp blijft er zijns ondanks uiteindelijk zeven jaren om daarna op te gaan in de grote Oorlog. En zo eindigt het boek: “Zal ook uit dit wereldfeest des doods, ook uit deze vreselijke koortsgloed waarin overal in het rond de regenachtige avondhemel is ontstoken, eens de liefde zich verheffen?”

 

Ik las een behoorlijk deel van dit boek aan een houten tafel op een grasveld van een camping te Davos Glaris. Je kunt er uit de plaatselijke boemel stappen en het is met de auto een minuut of vijf verwijderd van Davos Platz. Davos staat al heel lang bekend als kuuroord. Wij als nederlanders kennen het misschien ook als vooruitgeschoven post van het Nederlands Astmacentrum Heideheuvel. De lucht in de Alpen is fris, zuurstofrijk en het klimaat is prettig en voorspelbaar. Voor de betere klasse met een chronische hoest of ander ongemak dat leidt tot vluchtgedrag, was Davos eind negentiende/begin twintigste eeuw dan ook een ideale pleisterplaats.

 

Ook Hans Castorp heeft tijd, gelegenheid en geld genoeg om zich zeven jaar lang te laven aan het leven zonder verantwoordelijkheden behalve het eigen welzijn. Thomas Mann weet dat op een prachtige manier te beschrijven, beschouwt Hans Castorp en daarmee het leven van een afstand en schetst tegelijkertijd ook een beeld van een fin de siecle dat in europa abrupt eindigt met het begin van de grote oorlog.

Thomas Mann publiceerde De Toverberg in 1924 en had er nog geen weet van dat het later de eerste wereldoorlog zou blijken, de wereld zou nooit meer dezelfde zijn. Kom je nu in Davos, dat kom je in een Zwitsers vakantie oord van het ietwat bedaagde soort. Alle zwitserse vakantieoorden zijn wat bedaagd maar in Davos kom je niet om te skieen, dat trekt jonger volk, maar om te wandelen, dat trekt ouder volk. Hans Castorp wandelt ook heel wat af in de bergen rondom Davos. Voor hem is het kuuroord veeleer een bevestiging van zijn status als financieel onfhankelijk jongmens die bezig is met het hogere doel van het leven.

 

 

Thomas Mann beschijft hem als zodanig en levert geen oordeel. Hij beschrijft de worsteling van een jongmens die tijd en gelegenheid heeft om zichzelf te zoeken. Daar kun je voor naar India, je kunt het in het gebruik van middelen zoeken, je kunt een goeroe aanschaffen maar Hans Castorp vult zijn existentiele ledigheid met het voeren van gesprekken met mede patienten. En uiteindelijk dringt hetware leven zich aan hem op in de vorm van de grote oorlog. Ik kon me er wel iets bij voorstellen , daar op de camping in Davos Glaris.

 
Mooie omgeving, frisse berglucht, zwitserse beschaving die zich kenmerkt door een hoge mate van netheid en orde en spreekwoordelijke zwitserse uurwerken die je wijzen op het verglijden van de tijd. De Toverberg is een dik boek, meer dan negenhonderd pagina’s met een volle bladspiegel.
Ideaal voor in de vakantie. Het boek zuigt je naar binnen en laat je niet meer los. Ik was er slechts twee dagen en daar heb je niet genoeg aan om het uit te lezen. Zeker niet, als je net als Hans Castorp je de door de arts voorgeschreven rustmomenten laat welgevallen…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *